Çağın Hastalığı: Oblomovluk

Bu yazıya Peygamber Efendimizin duasıyla başlamak istiyorum zira herkeste aynı sarsıcı etkiyi yapacağına inandığım Ivan Gonçarov’un 1849’ta yazdığı Oblomov romanı üzerine birkaç kelam etmek isterim.

“Allah’ım! Tembellikten, korkaklıktan, ihtiyarlığın verdiği düşkünlükten ve cimrilikten sana sığınırım.”

Ivan Gonçarov, Oblomov romanının baş karakterinin hayata ve hadiselere karşı gösterdiği reflekse ve davranış sistemine “Oblomovluk” demiş. Karakteri öyle tahlil ve tasvir etmiş ki yargılamadan, üzmeden, kırmadan karakterin olumsuz yönlerini okura yansıtabilmiştir.

Oblomov karakterinin özelliklerini şöyle bir sıralayacak olursak karakterin bize ne kadar benzediğini adeta kahkaha atarak sorgulayabiliriz. Oblomav; zeki, iyi kalpli, hayalleri olan, düşünebilen hatta analiz bile yapabilen ama bu tasarladıklarını gerçek hayata geçirmeyen, bu düşüncelerle yüzleşmekten korkan müthiş bir karakter…

“Aynı ben!” dediniz mi?

Oblomov ‘un fiziki tembeliğinin yanında zihinsel tembelliği daha ön plandadır. Acaba biz de Oblomovgillerden miyiz? Test edebilmek için şu soruları kendimize sormamız yeterli olacaktır.

1) Sorunların çözümünü biliyorsunuz ve düşünüyorsunuz. Harekete geçmiyor musunuz?

2) Yaptığınız işleri kendiniz isteyerek mi, yoksa dışsal zorunluluktan dolayı dayatmayla mı yapıyorsunuz?

3) Sürekli şikayet edip, işleri yapılmazlık noktasına mı getiriyorsunuz?

Bu soruları kendimize sorduğumuzda az veya çok Oblomovgillerden birinin de biz olduğumuzu çözümleyebiliriz.

Oblomovgillere sadece tembel demek yanlıştır. Çünkü bu karakterli insanlar rahatsızdır. Peki neden böyle davranıyorlar ya da davranıyoruz? Bunun aslında pek de evrensel bir nedeni yok. Çözümü şüphesiz her toplumda farklıdır. Bu roman, Rusya’da yazılmıştır. Bu durumun çözümü Rusya’da farklı olacaktır, İslam toplumlarında farklı olacaktır. Yani demek istediğim her birey çözümü kendi bulacaktır. Dışarıdan telkinlerle bu hastalık tedavi olmaz.

Bu romanı okumanızı ve etrafinıza okutmanızı tavsiye ederim. Yıl 2018, aylardan Eylül fakat Oblomovluk hastalığı ölümsüzdür. Maharet onu içimizde boğup önce kendimize sonra devletimize ve ümmete faydalı olabilmekte.

Not: Oblomovluk teşhisi koyduğunuz arkadaşlarınıza bu romanı tavsiye ettiğinizde büyük ihtimalle yarıda bırakacaklardır.